قوانین بازی اونو؛ کارت‌های ویژه، چهار بکش، امتیازشماری و قانون‌های خانگی

اونو شاید ساده‌ترین بازی کارتی برای جمع‌های مختلط باشد. بچهٔ شش‌ساله و پدربزرگ هفتادساله می‌توانند سر یک میز بنشینند و هر دو شانس برد داشته باشند. قانون اصلی‌اش در یک جمله جا می‌شود: کارتی بگذار که با کارت روی زمین هم‌رنگ یا هم‌عدد باشد. اما همین بازی ساده، بیشترین دعوای سر قانون را هم دارد. می‌شود دو بکش را روی دو بکش گذاشت؟ چهار بکش را هر وقت خواستم می‌توانم بزنم؟

در این راهنما قانون پایهٔ اونو را مرور می‌کنیم و بعد سراغ قانون‌های خانگی رایج می‌رویم تا جمع شما پیش از شروع بداند با کدام قانون بازی می‌کند. اونو نام تجاری یک بازی کارتی مشهور است و خانواده‌ای که این بازی از آن آمده، در دنیا به «هشت دیوانه» معروف است.

کارت‌های اونو

دستهٔ کلاسیک اونو ۱۰۸ کارت دارد:

• چهار رنگ: قرمز، زرد، سبز و آبی.
• در هر رنگ یک کارت صفر و از هر عدد یک تا نه دو کارت.
• در هر رنگ دو کارت بلوک، دو کارت برعکس و دو کارت دو بکش.
• چهار کارت رنگی که رنگ مشخصی ندارند.
• چهار کارت چهار بکش که آن‌ها هم بی‌رنگ‌اند.

شروع بازی

• به هر بازیکن هفت کارت داده می‌شود.
• بقیهٔ کارت‌ها رو به پایین وسط میز به‌عنوان دستهٔ کشیدن می‌ماند.
• کارت بالای دسته رو می‌شود تا زمین بازی شروع شود.
• نفر کنار پخش‌کننده بازی را شروع می‌کند و نوبت دور میز می‌چرخد.

نوبت هر بازیکن

در نوبت خودتان باید یک کارت روی کارت زمین بگذارید که یکی از این شرط‌ها را داشته باشد:

• هم‌رنگ باشد؛ مثلاً هر کارت قرمزی روی هفت قرمز.
• هم‌عدد باشد؛ مثلاً هفت آبی روی هفت قرمز.
• هم‌نشان باشد؛ مثلاً بلوک سبز روی بلوک زرد.
• یا کارت رنگی یا چهار بکش باشد.

اگر کارت مناسبی ندارید، یک کارت از دسته می‌کشید. اگر همان کارت قابل گذاشتن بود، طبق قانون رایج می‌توانید همان لحظه آن را بگذارید؛ وگرنه نوبت به نفر بعد می‌رسد.

کارت‌های ویژه و کاری که می‌کنند

• بلوک: نفر بعدی نوبتش را از دست می‌دهد.
• برعکس: جهت چرخش نوبت عوض می‌شود. در بازی دونفره، برعکس مثل بلوک عمل می‌کند و دوباره نوبت خودتان می‌شود.
• دو بکش: نفر بعدی دو کارت می‌کشد و نوبتش هم می‌سوزد.
• رنگی: روی هر کارتی گذاشته می‌شود و شما رنگ بعدی را انتخاب می‌کنید.
• چهار بکش: شما رنگ بعدی را انتخاب می‌کنید، نفر بعدی چهار کارت می‌کشد و نوبتش هم می‌سوزد.

قانون مهم چهار بکش

در قانون رسمی، چهار بکش را فقط وقتی می‌شود زد که هیچ کارتی هم‌رنگ با کارت زمین نداشته باشید. اگر نفر بعدی شک کند، می‌تواند به آن اعتراض کند. در این حالت کسی که چهار بکش را زده، کارت‌هایش را فقط به معترض نشان می‌دهد. اگر واقعاً کارت هم‌رنگ داشته بود، خودش به‌جای حریف چهار کارت می‌کشد. اگر قانون را درست رعایت کرده بود، معترض شش کارت می‌کشد. خیلی از جمع‌ها این قسمت را جدی نمی‌گیرند و چهار بکش را آزاد بازی می‌کنند؛ بهتر است پیش از شروع توافق کنید.

گفتن اونو و پایان دست

وقتی یک کارت برایتان می‌ماند، باید بلند بگویید «اونو». اگر یادتان برود و یکی پیش از شروع نوبت نفر بعدی متوجه شود، به‌عنوان جریمه دو کارت می‌کشید. اولین کسی که همهٔ کارت‌هایش را تمام کند، آن دست را برده است.

امتیازشماری کلاسیک

اگر بخواهید به‌جای چند دست جداگانه یک بازی طولانی انجام دهید، روش امتیازشماری کلاسیک این است: برندهٔ هر دست، امتیاز کارت‌هایی را که در دست بقیه مانده می‌گیرد.

• کارت‌های عددی به اندازهٔ عددشان.
• بلوک، برعکس و دو بکش هرکدام ۲۰ امتیاز.
• رنگی و چهار بکش هرکدام ۵۰ امتیاز.

در روش قدیمی، اولین کسی که به ۵۰۰ امتیاز برسد برندهٔ کل بازی است. این روش هنوز رایج است، هرچند خیلی‌ها فقط برندهٔ هر دست را می‌شمارند.

قانون‌های خانگی رایج

بیشتر دعواهای اونو از این‌جا می‌آید که هر جمع چند قانون خانگی دارد و فکر می‌کند قانون اصلی است. این‌ها رایج‌ترین‌ها هستند:

• روی هم گذاشتن کارت‌های بکش: اگر کسی دو بکش زد، نفر بعدی به‌جای کشیدن یک دو بکش دیگر بگذارد و جریمه به نفر بعدی برسد. این قانون رسمی نیست، اما خیلی محبوب است.
• کشیدن تا پیدا شدن کارت: به‌جای یک کارت، آن‌قدر بکشید تا کارت قابل گذاشتن پیدا شود. این قانون بازی را خیلی طولانی‌تر می‌کند.
• پریدن وسط نوبت: اگر کسی دقیقاً همان کارت زمین را داشته باشد، حتی خارج از نوبت آن را بگذارد.
• برنده نشدن با کارت ویژه: بعضی جمع‌ها اجازه نمی‌دهند آخرین کارت دست، کارت ویژه باشد.

هیچ‌کدام از این‌ها غلط نیست، فقط باید پیش از بازی همه بدانند.

ترفندهایی که واقعاً کار می‌کنند

• کارت‌های رنگی و چهار بکش را برای آخر نگه دارید. وقتی دو سه کارت برایتان مانده، این کارت‌ها راه نجات‌اند.
• رنگی را انتخاب کنید که بیشتر دارید، نه رنگی که حریف ندارد. هدف خالی کردن دست خودتان است.
• به رنگی که نفر بعدی عوض می‌کند دقت کنید. اگر کسی مدام از یک رنگ فرار می‌کند، آن رنگ را ندارد.
• وقتی کسی اونو گفت، کارت‌های بکش و بلوک را برای او نگه دارید.
• کارت‌های عددی بزرگ را زودتر خرج کنید. اگر دست را باختید، امتیاز کمتری به برنده می‌رسد.

اونو در موبایل‌بازی

اونو موبایل‌بازی نسخهٔ فارسی این بازی برای گوشی است. طبق معرفی بازی، هر نفر هفت کارت می‌گیرد و همهٔ کارت‌های ویژه هست: بلوک، برعکس، دو بکش، چهار بکش و کارت رنگی. اگر کارت مناسبی نداشته باشید از دسته می‌کشید و اگر همان کارت قابل گذاشتن بود، می‌توانید بلافاصله آن را بگذارید. کارت‌های قابل‌بازی حاشیهٔ سبز دارند و وقتی یک کارت برایتان بماند، برچسب اونو کنار اسمتان روشن می‌شود تا همه بدانند نزدیک بردنید.

دو تا شش نفر می‌توانند بازی کنند و سه شیوه دارد: با یک گوشی که دست‌به‌دست می‌چرخد و بین نوبت‌ها پرده می‌آید تا کارت‌ها لو نرود، مقابل حریف کامپیوتری، و آنلاین با کد اتاق که هر کس فقط کارت‌های خودش را می‌بیند. این بازی محصول رسمی سازندهٔ اونو نیست و ساخت خود موبایل‌بازی است.

اگر با ورق معمولی بازی مشابهی می‌خواهید، هفت خبیث نسخهٔ ایرانی همین خانواده است: باید کارتی بیندازید که خال یا عددش با کارت رو شده جور باشد و کارت هفت نفر بعدی را مجبور می‌کند دو کارت بکشد. در این بازی هفت‌ها روی هم جمع می‌شوند. برای بازی‌های سبک خانوادگی دیگر، شاه وزیر دزد و منچ را هم ببینید و فهرست کامل‌تر را در راهنمای بازی‌های دورهمی موبایل پیدا کنید.

پرسش‌های پرتکرار

در اونو می‌شود دو بکش را روی دو بکش گذاشت؟

در قانون رسمی نه؛ کسی که دو بکش خورده باید دو کارت بکشد و نوبتش می‌سوزد. روی هم گذاشتن کارت‌های بکش یک قانون خانگی محبوب است که اگر همهٔ جمع موافق باشند، می‌شود با آن بازی کرد.

چهار بکش را هر وقت بخواهیم می‌شود زد؟

در قانون رسمی فقط وقتی که هیچ کارت هم‌رنگ با کارت زمین ندارید. نفر بعدی می‌تواند اعتراض کند و اگر معلوم شود کارت هم‌رنگ داشتید، خودتان چهار کارت می‌کشید.

اگر یادم برود اونو بگویم چه می‌شود؟

اگر کسی پیش از شروع نوبت نفر بعد متوجه شود، دو کارت جریمه می‌کشید.

فرق اونو و هفت خبیث چیست؟

اونو کارت‌های رنگی مخصوص خودش را دارد، ولی هفت خبیث با ورق معمولی بازی می‌شود. در هفت خبیث به‌جای چهار رنگ، چهار خال هست و کارت هفت نقش کارت جریمه را دارد.

اونو برای چند سال مناسب است؟

قانونش آن‌قدر ساده است که بچه‌ها هم زود یاد می‌گیرند. در کاتالوگ موبایل‌بازی، اونو برای شش سال به بالا پیشنهاد شده است.

بازی‌های مرتبط در موبایل‌بازی

همهٔ این‌ها رایگان‌اند، نصب نمی‌خواهند و داخل مرورگر گوشی باز می‌شوند.

اونوهفت خبیثشاه وزیر دزدمنچحکم