برای خیلی از کسانی که اوایل دههٔ ۸۰ شمسی با اینترنت آشنا شدند، Miniclip (مینیکلیپ) اسم آشنایی است: سایتی پر از بازی‌های کوچک فلش که در کافی‌نت یا کامپیوتر مدرسه، بدون نصب، در مرورگر اجرا می‌شدند. امروز آن سایت دیگر شکل قدیمش را ندارد، اما شرکت پشتش به یکی از ناشران بزرگ بازی موبایل تبدیل شده و صاحب یکی از پربازیکن‌ترین بازی‌های بیلیارد دنیا، 8 Ball Pool، است. در این مقاله داستان این تغییر مسیر را مرور می‌کنیم.
شروع با ۴۰ هزار پوند و یک بازی شوخی
مینیکلیپ در ۲۰۰۱ به دست دو نفر به نام‌های رابرت اسمال و تیهان پرسبی با بودجهای حدود ۴۰ هزار پوند راه افتاد. طبق روایت خود شرکت، سایت در ابتدا فقط یک بازی داشت: یک بازی طنز سیاسی ساده به نام Dancing Bush که دو بنیان‌گذار در آپارتمانشان ساخته بودند. این بازی بدون تبلیغ پولی و فقط با دهان‌به‌دهان شدن میان کاربران اینترنت پخش شد و یکی از اولین موفقیت‌های «ویروسی» بازی‌های تعاملی شد.
از آن به بعد مینیکلیپ صدها بازی کوچک مرورگری را میزبانی کرد. طبق گزارش‌ها، ارزش شرکت در ۲۰۰۸ از ۲۷۵ میلیون پوند گذشته بود. مدل کارش ساده بود: بازی رایگان در مرورگر، درآمد از تبلیغات و بعدها همکاری با برندها.
8 Ball Pool؛ بیلیاردی که از مرورگر به جیب رسید
8 Ball Pool کار خود را به‌عنوان یک بازی فلش روی سایت مینیکلیپ شروع کرد. بیشتر منابع، از جمله مدیر خلاق مینیکلیپ در گفت‌وگو با Game World Observer، سال ۲۰۱۰ را زمان شروع آن می‌دانند و حالت چندنفره در اکتبر همان سال به آن اضافه شد. قانونش همان بیلیارد هشت توپ آشناست: یک نفر توپ‌های ساده و دیگری توپ‌های راه‌راه را می‌زند و برنده کسی است که پس از گل کردن توپ‌های خودش، توپ سیاه شمارهٔ ۸ را در جیب اعلام‌شده بیندازد.
نسخهٔ موبایل در اوایل ۲۰۱۳ برای اندروید و iOS منتشر شد. نکتهٔ جالب این است که نسخهٔ اول موبایل پولی بود و خرید درون‌برنامه‌ای نداشت. در همان سال مینیکلیپ بازی را رایگان کرد و درآمدش را به خرید درون‌برنامه‌ای سپرد؛ تصمیمی که با رشد سریع محبوبیت بازی همراه شد.
راز ماندگاری 8 Ball Pool چند چیز است:
- قانون آشنا که تقریباً همه در دنیا آن را می‌شناسند.
- بازی‌های کوتاه یک‌به‌یک با حریف واقعی که در چند دقیقه تمام می‌شوند.
- لیگ‌ها و میزهای مختلف که حس پیشرفت می‌دهند.
- کنترل لمسی ساده: کشیدن برای نشانه‌گیری و تنظیم قدرت ضربه.
طبق اطلاعات منتشرشده، بازی‌های مینیکلیپ تا مارس ۲۰۲۲ به ۴ میلیارد دانلود رسیده بودند که حدود یک میلیارد آن سهم 8 Ball Pool بود.
تنسنت و تغییر مالکیت
در فوریهٔ ۲۰۱۵، تنسنت سهم اکثریت مینیکلیپ را خرید و از آن زمان شرکت مادر مینیکلیپ است. مینیکلیپ امروز دفتر مرکزی‌اش را در نوشاتل سوئیس معرفی می‌کند و دفتر مهمی هم در لندن دارد. اگر می‌خواهید بدانید تنسنت چه شرکت‌های دیگری را در اختیار دارد، تنسنت؛ غول چینی پشت پابجی موبایل، سوپرسل و لیگ آف لجندز را بخوانید.
خداحافظی با مرورگر
فناوری فلش که بازی‌های مرورگری قدیمی روی آن ساخته شده بودند، در پایان سال ۲۰۲۰ به‌طور رسمی کنار گذاشته شد. مینیکلیپ هم که از قبل به سمت موبایل رفته بود، در ۲۰۲۲ اعلام کرد تمرکزش کاملاً روی موبایل است و پورتال بازی‌های مرورگری‌اش در ژوئیهٔ همان سال بسته شد. فقط دو بازی مشهورش، Agar.io و 8 Ball Pool، در وب باقی ماندند.
این پایان دوران برای بسیاری از کاربران نوستالژیک بود، اما بازی مرورگری از بین نرفت. فناوری‌های جدیدتر وب مثل HTML5 امروز امکان ساخت بازی‌های سریع و بدون نصب را فراهم کرده‌اند. ماجرای این بازگشت را در بازی آنلاین بدون نصب؛ چرا بازی‌های مرورگری دوباره برگشتند؟ نوشته‌ایم.
خریدهای بزرگ؛ از Subway Surfers تا Sudoku.com
مینیکلیپ در سال‌های اخیر با خرید استودیوهای موفق رشد کرده است. چند نمونهٔ مهم:
- Masomo، سازندهٔ Head Ball 2، در ۲۰۱۹.
- SYBO، سازندهٔ دانمارکی Subway Surfers، که خریدش در ۲۰۲۲ اعلام و تکمیل شد. داستان این بازی را در ساب‌وی سرفرز و دنیای بازی‌های دوندهٔ بی‌پایان آورده‌ایم.
- Easybrain، سازندهٔ Sudoku.com، که Embracer Group در نوامبر ۲۰۲۴ توافق فروشش به مینیکلیپ را با ارزش ۱.۲ میلیارد دلار اعلام کرد و معامله در ابتدای ۲۰۲۵ بسته شد.
در کنار این‌ها، مینیکلیپ بازی‌های ورزشی موبایل دیگری هم دارد، از جمله Soccer Stars و Golf Battle، و بازی‌هایی مثل Mini Militia را هم منتشر کرده است. خط مشترک بیشتر این بازی‌ها روشن است: قانون ساده، مسابقهٔ کوتاه و رقابت مستقیم با آدم‌های واقعی.
از تجربهٔ مینیکلیپ چه می‌شود آموخت؟
- یک ایدهٔ کوچک و درست می‌تواند بدون بودجهٔ تبلیغاتی پخش شود، به شرط آن‌که واقعاً سرگرم‌کننده باشد.
- بازی‌هایی که قانونشان را همه می‌شناسند، مثل بیلیارد و فوتبال، مخاطب جهانی پیدا می‌کنند.
- تغییر فناوری، مثل پایان فلش، می‌تواند یک مدل کسب‌وکار را از بین ببرد؛ شرکتی که زودتر خودش را تطبیق دهد، می‌ماند.
بیلیارد و ورزشی‌های بدون نصب در موبایلبازی
بازی‌های موبایلبازی بازی‌های اصیل و مستقل مرورگری‌اند و هیچ ارتباطی با Miniclip، 8 Ball Pool یا تنسنت ندارند. اما اگر بیلیارد و بازی‌های ورزشی کوتاه را دوست دارید، این‌ها را بدون نصب روی گوشی یا کامپیوتر امتحان کنید:
- بیلیارد: چوب را بکشید، زاویه و قدرت را تنظیم کنید و توپ‌هایتان را در جیب بیندازید.
- مینی‌گلف: توپ را با حرکت تیرکمانی بزنید و با کمترین ضربه از دیوار و ماسه و آب به سوراخ برسید.
- فوتبال دستی: میله‌ها را بچرخانید و دروازهٔ حریف را باز کنید.
- پنالتی: پنج ضربه برای شما و پنج ضربه برای حریف؛ یک بار شوت می‌زنید و یک بار دروازه‌بان می‌شوید.
- بسکتبال: دریبل بزنید و از زیر حلقه یا پشت خط سه‌امتیازی شوت کنید.
- سودوکو: برای کسانی که بعد از Sudoku.com دنبال یک جدول عددی آرام‌اند.
برای فهرست کامل‌تر، بازی‌های ورزشی موبایل؛ از فوتبال دستی و پنالتی تا بیلیارد و بولینگ را ببینید.
پرسش‌های پرتکرار
مینیکلیپ چه زمانی تأسیس شد؟
مینیکلیپ در ۲۰۰۱ به دست رابرت اسمال و تیهان پرسبی با بودجهای حدود ۴۰ هزار پوند راهاندازی شد. اولین بازی سایت Dancing Bush بود.
8 Ball Pool از کی روی موبایل آمد؟
نسخهٔ مرورگری بازی حدود ۲۰۱۰ روی سایت مینیکلیپ آمد و نسخهٔ موبایل در اوایل ۲۰۱۳ برای اندروید و iOS منتشر شد. نسخهٔ اول موبایل پولی بود و در همان سال رایگان شد.
مینیکلیپ مال کیست؟
تنسنت در فوریهٔ ۲۰۱۵ سهم اکثریت مینیکلیپ را خرید و از آن زمان شرکت مادر آن است.
چرا سایت بازی‌های مینیکلیپ بسته شد؟
پس از کنار گذاشته شدن فناوری فلش و تغییر تمرکز شرکت به موبایل، پورتال مرورگری مینیکلیپ در ژوئیهٔ ۲۰۲۲ بسته شد و فقط Agar.io و 8 Ball Pool در وب ماندند.
Subway Surfers هم مال مینیکلیپ است؟
بله. مینیکلیپ در ۲۰۲۲ استودیوی SYBO، سازندهٔ Subway Surfers، را خرید.
بیلیارد موبایلبازی نسخهای از 8 Ball Pool است؟
نه. بیلیارد موبایلبازی یک بازی مرورگری اصیل و مستقل است که فقط قانون عمومی بیلیارد هشت توپ را دارد و هیچ وابستگیای به مینیکلیپ ندارد.
بازی‌های مرتبط در موبایلبازی
همهٔ این‌ها رایگان‌اند، نصب نمی‌خواهند و داخل مرورگر گوشی باز می‌شوند.
بیلیارد
مینی‌گلف
فوتبال دستی
پنالتی
بسکتبال
سودوکو